Żbik Europejski
Wygląd: Żbik jest jednym z dwóch polskich przedstawicieli kotowatych swoim wyglądem przypomina burego kota domowego. Długość dorosłego żbika wynosi 44-67 cm, a długość ogona 25-35 cm. Dorosłe żbiki ważą od 4 do 10 kg i są prawie dwukrotnie cięższe od kotów domowych.
Sierść żbika jest gęsta i jedwabista, która jest dłuższa niż u kotów domowych. Umaszczenie żbika przyjmuje barwy od buro żółtej do ciemno szarej. Na futrze żbika widoczne są wyraźne pręgi na bokach ciała, łapach i ogonie. Żbik ma również ciemną pręgę wzdłuż grzbietu, kończącą się u nasady ogona. Brzuch żbika jest ubarwiony jasno, łapy z kolei są ciemniejsze. Ogon jest puszysty, z ciemnymi pierścieniami i ciemniejszą końcówką. Łapy są krótkie i grube. Głowa żbika jest szeroka, a uszy krótkie i okrągłe.
Występowanie: Żbik europejski występuje w Europie i południowo-zachodniej Azji. Powierzchnia bytowania żbika waha się od 60 do 8000 ha. Organizacja socjalna przypomina tę znaną u rysi. Samce zajmują kilkakrotnie większe terytoria niż samice. Obszary bytowania samców nie zachodzą na siebie, a raczej sąsiadują ze sobą.
Z kolei obszary bytowania samców pokrywają obszary bytowania kilku samic.
Zasięg występowania żbika w Europie jest mocno rozczłonkowany. Żbiki występują w Szkocji, na Półwyspie Iberyjskim, w środkowej Francji, Niemczej, Belgii, Polsce, Słowacji – na całym obszarze Karpat, na Półwyspie Apenińskim, Sardynii, Sycylii, a poza Europą na Kaukazie, w północno – zachodnich Chinach, środkowych Indiach i północnej Afryce. Dane historyczne wskazują, że żbik zamieszkiwał cały obszar naszego kraju w okresie od neolitu do średniowiecza. W XIX w. notowany był niemalże w całej południowej, środkowej i północno – wschodniej Polsce. Na początku XX w. był jeszcze sporadycznie notowany na Śląsku. Po latach 20. XX wieku, obserwując kurczący się zasięg żbika, zaczęto oficjalnie chronić ten gatunek. W roku 1927 r. uznano żbika za gatunek łowny, w 1944 r. wprowadzono natomiast całoroczny okres ochrony, a w roku 1952 objęto gatunek całkowitą ochroną. Mimo tak zdecydowanych kroków, już w latach 40. zaobserwowano znaczny spadek liczebności żbików w Polsce. Jeszcze w latach 60. wykazywany był w większości dużych kompleksów leśnych polskich Karpat, obserwowany był na Wielkiej Raczy w Beskidzie Żywieckim, na Pogórzu Ciężkowickim, w Pieninach, Beskidzie Sądeckim i Tatrach.
Pożywienie: Żbik żywi się głównie drobnymi gryzoniami, ssakami, ptakami i zającowatymi. Podczas ostrych zim zjada również padlinę dużych ssaków.
Biotop: Zamieszkuje gęste lasy obszarów górskich. Najlepiej czują się na skraju kompleksów leśnych. Znajdują schronienie wśród drzew, a polują na terenach otwartych: łąkach, śródleśnych polanach i polach. Rozwścieczony żbik kładzie uszy płasko po głowie, otwiera szeroko czerwoną paszczę, przeraźliwie parska, jeży sierść i wygina grzbiet w łuk, co sprawia, że olbrzymieje.
Rozmnażanie: Żbiki prowadzą samotniczy tryb życia, samice i samce spotykają się jedynie w okresie rui. Samiec utrzymuje w ramach swojego areału co najmniej jedną samicę. Okres godowy (ruja) przypada u żbika w naszej strefie klimatycznej na przełom lutego i marca (może jednak trwać od początku stycznia nawet do końca maja). Ciąża trwa 63–69 dni, samica rodzi 1–7 młodych, których masa ciała wynosi 80–120 gramów. Młode przychodzą na świat ślepe, otwierają oczy w drugim tygodniu życia. Gniazdo, w którym przychodzą na świat jest zwykle ukryte pod korzeniami zwalonych drzew, w norach, w zwałowiskach gałęzi, a nawet w dużych dziuplach, może znajdować się również w porzuconych lub rzadko uczęszczanych budynkach. Laktacja trwa około 6–7 tygodni (ale może trwać do 4 miesięcy). Młode usamodzielniają się po 5–6 miesiącach, dojrzałość płciową osiągają po 10–12 miesiącach.